Albert Grisarstraat
Tussen Lamorinièrestraat – Boomgaardstraat
A. Grisar (Antwerpen, 1808 - Asnières bij Parijs, 1869) werd in Liverpool voor de handel opgeleid, maar volgde weldra zijn roeping van componist in Parijs.
Deze straat is bij K.B. van 13 oktober 1875 geopend op gronden van de gebroeders Grisar en van de Burgerlijke Godshuizen.
C.B. van 3 juli 1876.
A. Grisar (Antwerpen, 1808 - Asnières bij Parijs, 1869) werd in Liverpool voor de handel opgeleid, maar volgde weldra zijn roeping van componist in Parijs.
Deze straat is bij K.B. van 13 oktober 1875 geopend op gronden van de gebroeders Grisar en van de Burgerlijke Godshuizen.
C.B. van 3 juli 1876.
Belgiëlei
(voorheen Leopoldlei)
Tussen:
Mercatorstraat - Mechelsesteenweg
Deze ruime verkeersader werd bij K.B. van 14 oktober 1857 geopend. In 1858 krijgt hij een begin van uitvoering en in 1861 is hij in gebruik. Het oorspronkelijke project, dat een verbinding voorzag tussen de tuin van de Kon. Mij. voor Dierkunde
en die van de Kon. Mij. van de Harmonie, werd evenwel slechts ten dele uitgevoerd. Vader van het plan is beeldhouwer Leonard de Cuyper. Hij heeft hier een weidse verbindingsweg tot stand willen zien komen zoals in St.-Petersburg (nu Leningrad).Ter hoogte van de Sterstraat verdween hierbij de zgn. Van Heckstraat, die tot dan toe de schakel was geweest met de Zonstraat (nu Zonnewijzerstr.)
De officiële opening van de Leopoldlei en van de aanpalende Charlottalei - de namen hield de magistraat vermoedelijk al geruime tijd in petto - gebeurde naar aanleiding van het bezoek van de prinsen op 1 mei 1859. Datzelfde jaar zijn ook in het plantsoen ter hoogte van de Charlottalei de werkzaamheden begonnen voor de oprichting van het monument Boduognat, dat op 17 augustus 1860 onthuld werd, en dat bij R.B. van 5 juli 1954 om verkeerstechnische redenen opnieuw werd gesloopt.
Leopold II (Brussel, 1835 - Laken, 1909) huwde in 1953 met Maria-Henrietta van Hongarije en werd na het overlijden van Leopold I in 1865 de tweede koning der Belgen.
In de zegeroes van de wapenstilstand "na de Eerste Wereldoorlog" wordt de Leopoldlei bij C.B. van 21 februari 1919 verdoopt in Belgiëlei. Aan de oorspronkelijke benaming - in het Frans klonk het pompeus 'boulevard' en niet 'avenue' - herinnert alleen nog de in de volksmond voortlevende Leopoldbrug, de viaduct of boogbrug ter hoogte van de Belgiëlei waarvan de naam dateert van 1902 (C.B. van 25 januari), toen de spoorweg in verhoging was aangelegd.
[Opm.: Beeldhouwer Leonard De Cuyper (1813-1870), maker van o.m. het standbeeld van Antoon van Dyck (nu Meir / Leysstraat), liet op de hoek Isabellalei en Lange Leemstraat een weelderig woonhuis bouwen. Dit zgn. 'De Cuypershof' werd gesloopt voor de bouw van het spievormig appartementsgebouw (1928).
Tussen:
Mercatorstraat - Mechelsesteenweg
Deze ruime verkeersader werd bij K.B. van 14 oktober 1857 geopend. In 1858 krijgt hij een begin van uitvoering en in 1861 is hij in gebruik. Het oorspronkelijke project, dat een verbinding voorzag tussen de tuin van de Kon. Mij. voor Dierkunde
en die van de Kon. Mij. van de Harmonie, werd evenwel slechts ten dele uitgevoerd. Vader van het plan is beeldhouwer Leonard de Cuyper. Hij heeft hier een weidse verbindingsweg tot stand willen zien komen zoals in St.-Petersburg (nu Leningrad).Ter hoogte van de Sterstraat verdween hierbij de zgn. Van Heckstraat, die tot dan toe de schakel was geweest met de Zonstraat (nu Zonnewijzerstr.)
De officiële opening van de Leopoldlei en van de aanpalende Charlottalei - de namen hield de magistraat vermoedelijk al geruime tijd in petto - gebeurde naar aanleiding van het bezoek van de prinsen op 1 mei 1859. Datzelfde jaar zijn ook in het plantsoen ter hoogte van de Charlottalei de werkzaamheden begonnen voor de oprichting van het monument Boduognat, dat op 17 augustus 1860 onthuld werd, en dat bij R.B. van 5 juli 1954 om verkeerstechnische redenen opnieuw werd gesloopt.
Leopold II (Brussel, 1835 - Laken, 1909) huwde in 1953 met Maria-Henrietta van Hongarije en werd na het overlijden van Leopold I in 1865 de tweede koning der Belgen.
In de zegeroes van de wapenstilstand "na de Eerste Wereldoorlog" wordt de Leopoldlei bij C.B. van 21 februari 1919 verdoopt in Belgiëlei. Aan de oorspronkelijke benaming - in het Frans klonk het pompeus 'boulevard' en niet 'avenue' - herinnert alleen nog de in de volksmond voortlevende Leopoldbrug, de viaduct of boogbrug ter hoogte van de Belgiëlei waarvan de naam dateert van 1902 (C.B. van 25 januari), toen de spoorweg in verhoging was aangelegd.
[Opm.: Beeldhouwer Leonard De Cuyper (1813-1870), maker van o.m. het standbeeld van Antoon van Dyck (nu Meir / Leysstraat), liet op de hoek Isabellalei en Lange Leemstraat een weelderig woonhuis bouwen. Dit zgn. 'De Cuypershof' werd gesloopt voor de bouw van het spievormig appartementsgebouw (1928).
Boomgaardstraat
(voorheen Bogaardstr.)
7e wijk (oneven nrs.) en Berchem (even nrs.)
Tussen: Mechelsesteenweg - Stanleystraat
Deze aloude grensweg tussen de Vrijheid van Antwerpen en de Heerlijkheid van Berchem stond al lang als Bo(om)gaardstraat bekend, toen de naam in 1846 (C.B. van 29 mei) voor Antwerpen gewettigd werd. Vermoedelijk is er een verband met een boomgaard in de aard van die van het gasthuis van de H. Familie, die hier wel op een bijzondere gelukkige manier de steenwoestijn onderbreekt, en de straat een fleuriger uitzicht geeft.
7e wijk (oneven nrs.) en Berchem (even nrs.)
Tussen: Mechelsesteenweg - Stanleystraat
Deze aloude grensweg tussen de Vrijheid van Antwerpen en de Heerlijkheid van Berchem stond al lang als Bo(om)gaardstraat bekend, toen de naam in 1846 (C.B. van 29 mei) voor Antwerpen gewettigd werd. Vermoedelijk is er een verband met een boomgaard in de aard van die van het gasthuis van de H. Familie, die hier wel op een bijzondere gelukkige manier de steenwoestijn onderbreekt, en de straat een fleuriger uitzicht geeft.
Cobdenstraat
Tussen:
Stanleystraat - Boomgaardstraat
Richard Cobden (graafschap Sussex (Engeland), 1804 - Londen, 1865), industrieel en politicus, bezat in Manchester een bloeiende katoenspinnerij. In 1838 begon hij de strijd tegen de zgn. graanwetten (geen invoer, ten einde de hoge prijzen niet te drukken). Ofschoon voorstander van een vrijhandelseconomie, was het hem vooral om een humanitaire actie te doen. Hij gaf hierbij veel geld uit en bracht zijn gezondheid schade toe. Onverpoosd reisde hij in binnen- en buitenland. Ook in Antwerpen wist hij geestdrift te wekken voor zijn ideeën, die in 1846 triomfeerden. Hij had ook zijn aandeel in het sluiten van een handelsverdrag met Frankrijk in 1860. Hij verhoopte hiervan de uitgroei van een wereldomvattend vrijhandelsgebied, waarin de volkeren in vrede met elkaar zouden leven. Naar de eeuwwisseling toe kregen de protectionistische maatregelen van de onderscheiden staten evenwel opnieuw de bovenhand.
De straat is samen met de Stanleystraat en de Zénobe Grammestraat bij K.B. van 21 april 1904 geopend op gronden Simoens.
C.B. van 10 juni 1904.
Stanleystraat - Boomgaardstraat
Richard Cobden (graafschap Sussex (Engeland), 1804 - Londen, 1865), industrieel en politicus, bezat in Manchester een bloeiende katoenspinnerij. In 1838 begon hij de strijd tegen de zgn. graanwetten (geen invoer, ten einde de hoge prijzen niet te drukken). Ofschoon voorstander van een vrijhandelseconomie, was het hem vooral om een humanitaire actie te doen. Hij gaf hierbij veel geld uit en bracht zijn gezondheid schade toe. Onverpoosd reisde hij in binnen- en buitenland. Ook in Antwerpen wist hij geestdrift te wekken voor zijn ideeën, die in 1846 triomfeerden. Hij had ook zijn aandeel in het sluiten van een handelsverdrag met Frankrijk in 1860. Hij verhoopte hiervan de uitgroei van een wereldomvattend vrijhandelsgebied, waarin de volkeren in vrede met elkaar zouden leven. Naar de eeuwwisseling toe kregen de protectionistische maatregelen van de onderscheiden staten evenwel opnieuw de bovenhand.
De straat is samen met de Stanleystraat en de Zénobe Grammestraat bij K.B. van 21 april 1904 geopend op gronden Simoens.
C.B. van 10 juni 1904.
Cuperusstraat
Tussen:
Zurenborgstraat - Lange Leemstraat
Nicolaas Jan Cuperus (Antwerpen, 1842 - 1928) was in 1867 medestichter van de eerste Antwerpse volksturnvereniging. Geruime tijd maakte hij deel uit van de gemeenteraad. Op 16 augustus 1930 werd hem door zijn bewonderaars een gedenkteken onthuld op de toenmalige St.-Janskaai. Het werd in 1949 naar de Sport-en-Kinderparken-Koningin-Astrid in Middelheim-Laag overgebracht en er op 15 mei van dat jaar ingewijd.
De straat is geopend langs de spoorweg naar Brussel op gronden van de tuinbouwkundige Theodoor Cuperus. De naam zou gegeven zijn naar de beide naamgenoten.
C.B. van 22 december 1911.
Zurenborgstraat - Lange Leemstraat
Nicolaas Jan Cuperus (Antwerpen, 1842 - 1928) was in 1867 medestichter van de eerste Antwerpse volksturnvereniging. Geruime tijd maakte hij deel uit van de gemeenteraad. Op 16 augustus 1930 werd hem door zijn bewonderaars een gedenkteken onthuld op de toenmalige St.-Janskaai. Het werd in 1949 naar de Sport-en-Kinderparken-Koningin-Astrid in Middelheim-Laag overgebracht en er op 15 mei van dat jaar ingewijd.
De straat is geopend langs de spoorweg naar Brussel op gronden van de tuinbouwkundige Theodoor Cuperus. De naam zou gegeven zijn naar de beide naamgenoten.
C.B. van 22 december 1911.
Grétrystraat
(voorheen Josephuslei)
Tussen:
Belgiëlei - Lamorinièrestraat
André Grétry (Luik, 1741 - Montmorency, 1813), componist van opera's, kerk- en kamermuziek.
Bij K.B. van 11 mei 1864 worden aan de Harmonie op gronden Schul twee straten geopend, die bij C.B. van 22 mei 1869 resp. Grétrystraat en Van Beethovenstraat worden gedoopt. Overeenkomstig de wens van de grondeigenaar worden ze echter bij C.B. van 10 juli 1869 resp. Schulstraat* en Valkenburgstraat* geheten. Bij C.B. van 2 september 1870 krijgen de voorlopig afgedankte componistennamen een nieuwe kans, zij het dan ietwat verder van de Harmonie afgelegen. Grétrystraat wordt de tot dan toe met bomen beplante Josephuslei, die vermoedelijk zo was genoemd naar een grondeigenaar.
Tussen:
Belgiëlei - Lamorinièrestraat
André Grétry (Luik, 1741 - Montmorency, 1813), componist van opera's, kerk- en kamermuziek.
Bij K.B. van 11 mei 1864 worden aan de Harmonie op gronden Schul twee straten geopend, die bij C.B. van 22 mei 1869 resp. Grétrystraat en Van Beethovenstraat worden gedoopt. Overeenkomstig de wens van de grondeigenaar worden ze echter bij C.B. van 10 juli 1869 resp. Schulstraat* en Valkenburgstraat* geheten. Bij C.B. van 2 september 1870 krijgen de voorlopig afgedankte componistennamen een nieuwe kans, zij het dan ietwat verder van de Harmonie afgelegen. Grétrystraat wordt de tot dan toe met bomen beplante Josephuslei, die vermoedelijk zo was genoemd naar een grondeigenaar.
Haringrodestraat
(voorheen Zeelbaanstr.)
Tussen:
Albertstraat - Boomgaardstraat
In het oorkondenboekvan St.-Michiels wordt er voor het jaar 1146 een 'platea de Harincrode' vermeld, maar dan op het tracé van een groot gedeelte van de heel oude landweg die nu Lange Leemstraat heet.
De huidige Haringrodestraat - Harinkrodestr. ware juister geweest - vinden wij voor het eerst in een stratenlijst van 1846, waar deze naam in de plaats komt van Zeelbaanstraat, naam opgegeven door politiecommissaris Gruwé, en verband houdend met de daar toen gelegen zeelbaan of zeeldraaierij. In de nogal slordig opgemaakte lijst van 1846 komen een Haringrodestraat en een Haringrodestraat-je voor. Ze verbinden allebei de Lange Leemstraat met de Boomgaardstraat. Duidelijk is dit niet. Hier is voornamelijk te onthouden dat de Haringrodestraat zich toen nog uitstrekte tot aan de Lange Leemstraat. Ze was rechtlijnig van aan de Boomgaardstraat tot daar waar de naam bij C.B. van 22 mei 1869 St.-Vincentiusstraat* is geworden
Tussen:
Albertstraat - Boomgaardstraat
In het oorkondenboekvan St.-Michiels wordt er voor het jaar 1146 een 'platea de Harincrode' vermeld, maar dan op het tracé van een groot gedeelte van de heel oude landweg die nu Lange Leemstraat heet.
De huidige Haringrodestraat - Harinkrodestr. ware juister geweest - vinden wij voor het eerst in een stratenlijst van 1846, waar deze naam in de plaats komt van Zeelbaanstraat, naam opgegeven door politiecommissaris Gruwé, en verband houdend met de daar toen gelegen zeelbaan of zeeldraaierij. In de nogal slordig opgemaakte lijst van 1846 komen een Haringrodestraat en een Haringrodestraat-je voor. Ze verbinden allebei de Lange Leemstraat met de Boomgaardstraat. Duidelijk is dit niet. Hier is voornamelijk te onthouden dat de Haringrodestraat zich toen nog uitstrekte tot aan de Lange Leemstraat. Ze was rechtlijnig van aan de Boomgaardstraat tot daar waar de naam bij C.B. van 22 mei 1869 St.-Vincentiusstraat* is geworden
Hélènalei
Tussen :
Marialei - Boomgaardstraat
Deze weg is bij K.B. van 18 augustus 1907 geopend op gronden Nottebohm, en bij C.B. van 27 september d.a.v. genoemd naar mevrouw "Hélène Flemming, weduwe Grisar", die in 1867 de crèche Marie-Henriette stichtte
Marialei - Boomgaardstraat
Deze weg is bij K.B. van 18 augustus 1907 geopend op gronden Nottebohm, en bij C.B. van 27 september d.a.v. genoemd naar mevrouw "Hélène Flemming, weduwe Grisar", die in 1867 de crèche Marie-Henriette stichtte
Isabellalei
Tussen :
Lange Leemstraat - Lamorinièrestraat
Isabella (Segovia, 1566 - Brussel, 1633), dochter van Filips II, huwde in 1596 met aartshertog Albrecht van Oostenrijk (zie Albertstr.). Bij het overlijden van haar man in 1621, werd zij landvoogdes van de Nederlanden.
Deze weg lijkt ca. 1850 geopend te zijn. Hij komt voor op een plattegrond van 1854 en in het Adresboek a° 1856 van Ratinckx. Door de brede Leopoldlei (nu Belgiëlei) werd hij weldra in twee ongeveer even lange stukken gesneden.
Lange Leemstraat - Lamorinièrestraat
Isabella (Segovia, 1566 - Brussel, 1633), dochter van Filips II, huwde in 1596 met aartshertog Albrecht van Oostenrijk (zie Albertstr.). Bij het overlijden van haar man in 1621, werd zij landvoogdes van de Nederlanden.
Deze weg lijkt ca. 1850 geopend te zijn. Hij komt voor op een plattegrond van 1854 en in het Adresboek a° 1856 van Ratinckx. Door de brede Leopoldlei (nu Belgiëlei) werd hij weldra in twee ongeveer even lange stukken gesneden.
Lamorinièrestraat
(voorheen Provinciestraat-Zuid)
Tussen:
Mercatorstraat - Mechelsesteenweg
François de Lamorinière (Antwerpen, 1828-1911) schilderde zeer secuur zijn Kempense en andere landschappen.
Voor de niet bijster gelukkige verdeling ca. 1870 van de Provinciestraat in een Provinciestraat-Noord en een Provinciestraat-Zuid werd in 1911 (C.B. van 20 januari) een oplossing gevonden: één van beide, de Provinciestraat-Zuid, wordt
Lamorinièrestraat. Tot omstreeks die tijd was er aan de westzijde, niet ver van de spoorbaan, een steeg of gang, die Provincieplaats werd genoemd.
Tussen:
Mercatorstraat - Mechelsesteenweg
François de Lamorinière (Antwerpen, 1828-1911) schilderde zeer secuur zijn Kempense en andere landschappen.
Voor de niet bijster gelukkige verdeling ca. 1870 van de Provinciestraat in een Provinciestraat-Noord en een Provinciestraat-Zuid werd in 1911 (C.B. van 20 januari) een oplossing gevonden: één van beide, de Provinciestraat-Zuid, wordt
Lamorinièrestraat. Tot omstreeks die tijd was er aan de westzijde, niet ver van de spoorbaan, een steeg of gang, die Provincieplaats werd genoemd.
Lange Leemstraat
(voorheen Leemstr.)
Tussen:
Frankrijklei - Stanleystraat
Al in een akte van 8 januari 1432 is er sprake van een 'Leemstraetken' we weten echter niet welke straat hiermee bedoeld is. Op de plattegrond a° 1678 van Verbiest staat een gedeelte van de huidige Lange Leemstraat afgebeeld als 'de straet naer Lanteerenhof'. Meer noordelijk daarvan vinden we de naam 'Leemstraet', blijkbaar een niet meer bestaande weg. Op het grondplan a° 1698 van Van Lyere staat de Leemstraat naamloos afgebeeld, terwijl meer noordelijk een weg voorkomt met de namen 'Leemstraet' en 'Voetwegh'. Deze laatste is zowat het tracé van de Rolwagenstraat*, waarvan naderhand een gedeelte in Zurenborgstraat* en een ander in Steenbokstraat* werd verdoopt . Op de kaart a° 1758 van Stynen ten slotte wordt onze Leemstraat aangeduid als 'Baene van Antwerpen naer de Gitschotel' . In de atlas a° 1812 van De Ryck krijgen we twee benamingen: van aan de Hemelstraat (toenmalige grens) tot aan het voormalig gehucht 'Klein Antwerpen' heet het er 'chemin du petit Anvers'; alleen verder 'chemin d'argile'. In de Atlas a° 1840 van de Buurtwegen staat 'chemin vers Kleyn Antwerpen' en 'Leemstraat'. In het verslag d.d. 31 juli 1844 van politiecommissaris Gruwé over de straten extra muros is er nog steeds spraak van een 'Leemstraet' en een 'Cleyn Antwerpsche straet'. In de C.B. van 29 mei 1846 overleeft alleen de naam 'Leemstraet' voor het tracé 'depuis la rue du ciel jusqu'á la limite de Berchem, en traversant le chemin de fer'.
Na het openen van straten op de militaire- en vestinggronden in de jaren 1865-1870, werd de Leemstraat, die al van ca. 1850 naast de naam 'Korte' Leemstraat de naam 'Lange' Leemstraat had gekregen, stadwaarts verlengd van aan de Hemelstraat tot aan de toenmalige Kunstlei, met dien verstande dat het weggedeelte tussen de boulevard en de Van Breestraat bij C.B. van 8 augustus 1868 Willemsstraat werd, en bij R.B. van 22 maart 1869 Herreynsstraat naar de schilder Willem of Guillaume (Antwerpen, 1743-1827), die vanaf 1798 bestuurder van de Antwerpse Academie was. Herreyns had zich bovendien verdienstelijk gemaakt door het in veiligheid brengen van een groot aantal schilderijen, die de Fransen uit de kerken en de afgeschafte kloosters hadden geroofd. Bij C.B. van 29 oktober 1920 zou de Herreynsstraat door de Lange Leemstraat worden opgeslorpt.
De naam Leemstraat heeft ongetwijfeld te maken met de bodemgesteldheid in dit stadsgedeelte. In dit opzicht zijn de diverse Leemstraat-benamingen in het zgn. Laag-Haringrode (zie hoger) welsprekend genoeg.
Op de Popp-kaart uit de jaren 1850-1860 zien we dat deze oude veldweg voorbij de Gitschotel, het Lanteernhof en het Drakenhof liep tot aan de Mortselsestraat op Deurne-Zuid (nu Mortselsteenweg). Over de gehele lengte heette hij toen Leemstraat. Bij de aanleg van de kringvesting van Brialmont omstreeks 1860 werd deze weg over een grote breedte onderbroken. De Antwerps-Berchemse grens, die tot in 1912 in deze sector een eind verder oostwaarts lag, werd toen bij gebiedsruil tussen beide gemeenten teruggebracht binnen de spoorbanen naar Brussel en naar Nederland. Bij de operatie 'verdoping van identieke namen in de verschillende gemeenten van de Antwerpse agglomeratie' werd de Leemstraat in Berchem-binnen de vesting bij C.B. van 7 december 1920 Guldenvliesstraat, naar de door Filips de Goede gestichte ridderorde. Deze orde was genoemd naar het zinnebeeld van de rijkdom, die het graafschap Vlaanderen door de
wolnijverheid te beurt was gevallen. Aan de grens van Borgerhout moet het omstreeks die tijd extra muros Gitschotellei geworden zijn in verband met de bekende afspanning 'de gi(e)tschotel'. In Berchem-extra muros ging het langs de omweg van Bloemistenstraat en Bloemistenlaan, totdat deze gemeente bij C.B. van 9 september 1927 de Borgerhoutse benaming van deze gemeenschappelijke weg overnam. In Deume ten slotte werd de Leemstraat Drakenhofstraat in verband met het daar destijds gelegen speelhof.
Tussen de naderhand in Guldenvliesstraat verdoopte Leemstraat en de spoorbaan naar Brussel zijn er in de jaren 1875-1885 op toenmalig Antwerps grondgebied vier straten geopend: de Kloksteeg, de Leemputstraat, de Schelpstraat en de Krijtstraat. De toen nog kortere Klokstraat is bij K.B. van 14 januari 1875 als steeg geopend op gronden Van Dyck en C°. De naam Kloksteeg werd gegeven bij C.B. van 29 november 1878. In 1897 werd ze als straat onder de spoorweg-in-verhoging doorgetrokken. De Leemputstraat en de Schelpstraat zijn bij K.B. van 31 augustus 1882 geopend op gronden van de Bouwmaatschappij van het Oostkwartier te Antwerpen. De Leemputstraat, waarvan alleen de zuidelijke helft in Antwerpen lag, kreeg samen met de Schelpstraat haar naam bij C.B. van 29 oktober 1883. Op 4 september 1888 nam Berchem de naam van Antwerpen over voor de noordelijke helft van de Leemputstraat. De Krijtstraat ten slotte is ca. 1885 op gronden Deplanque geopend en bij C.B. van 15 november 1889 aldus geheten. Deze vier straten werden ingevolge de wet van 9 mei 1912 met nog enkele andere naar Berchem overgeheveld.
Vóór de grenswijziging lag de Transvaalstraat volledig in Antwerpen; overwegend op Antwerps grondgebied lagen de Waterloostraat en de Generaal van Merlenstraat. Alle drie zijn geopend op gronden van de Bouwmaatschappij van het Oostkwartier: de Transvaalstraat in 1884, de Waterloostraat en de Generaal van Merlenstraat bij K.B. van 19 januari 1897. De Transvaalstraat is bij C.B. van 6 juni 1884 na het bezoek van president Krüger genoemd naar de Zuidafrikaanse Boerenrepubliek. De namen Waterloostraat en Generaal van Merlenstraat zijn op voorstel van Antwerpen door de gemeenteraad van Berchem gegeven op 1 juni 1897, in verband met de veldslag van 1815, waar de Antwerpenaar Van Merlen is gesneuveld.
Van de Cogels-Osylei en de Zurenborgsebeekstraat lag tot in 1912 een klein deeltje in Antwerpen. Eerstgenoemde weg is op gronden van de Bouwmaatschappij van het Oostkwartier geopend krachtens de Kon. Besluiten van 10 maart 1887 en van 26 mei 1988 [sic , bedoeld is 1888 - WS]. Het Antwerps gedeelte heette toen Cogelslei zonder meer, naar de adellijke familie; op Berchem heette het Cogels-Osylei. Halverwege deze weg heeft de hoeve van Zurenborg gestaan. De Zurenborgsebeekstraat is een door de vesting ietwat verplaatste oude straat, die genoemd was naar de Zurenborgse beek aan de grensscheiding van Antwerpen en Berchem. De naam werd door Berchem bij C.B. van 7 december 1920 gewijzigd in Uitbreidingstraat
Tussen:
Frankrijklei - Stanleystraat
Al in een akte van 8 januari 1432 is er sprake van een 'Leemstraetken' we weten echter niet welke straat hiermee bedoeld is. Op de plattegrond a° 1678 van Verbiest staat een gedeelte van de huidige Lange Leemstraat afgebeeld als 'de straet naer Lanteerenhof'. Meer noordelijk daarvan vinden we de naam 'Leemstraet', blijkbaar een niet meer bestaande weg. Op het grondplan a° 1698 van Van Lyere staat de Leemstraat naamloos afgebeeld, terwijl meer noordelijk een weg voorkomt met de namen 'Leemstraet' en 'Voetwegh'. Deze laatste is zowat het tracé van de Rolwagenstraat*, waarvan naderhand een gedeelte in Zurenborgstraat* en een ander in Steenbokstraat* werd verdoopt . Op de kaart a° 1758 van Stynen ten slotte wordt onze Leemstraat aangeduid als 'Baene van Antwerpen naer de Gitschotel' . In de atlas a° 1812 van De Ryck krijgen we twee benamingen: van aan de Hemelstraat (toenmalige grens) tot aan het voormalig gehucht 'Klein Antwerpen' heet het er 'chemin du petit Anvers'; alleen verder 'chemin d'argile'. In de Atlas a° 1840 van de Buurtwegen staat 'chemin vers Kleyn Antwerpen' en 'Leemstraat'. In het verslag d.d. 31 juli 1844 van politiecommissaris Gruwé over de straten extra muros is er nog steeds spraak van een 'Leemstraet' en een 'Cleyn Antwerpsche straet'. In de C.B. van 29 mei 1846 overleeft alleen de naam 'Leemstraet' voor het tracé 'depuis la rue du ciel jusqu'á la limite de Berchem, en traversant le chemin de fer'.
Na het openen van straten op de militaire- en vestinggronden in de jaren 1865-1870, werd de Leemstraat, die al van ca. 1850 naast de naam 'Korte' Leemstraat de naam 'Lange' Leemstraat had gekregen, stadwaarts verlengd van aan de Hemelstraat tot aan de toenmalige Kunstlei, met dien verstande dat het weggedeelte tussen de boulevard en de Van Breestraat bij C.B. van 8 augustus 1868 Willemsstraat werd, en bij R.B. van 22 maart 1869 Herreynsstraat naar de schilder Willem of Guillaume (Antwerpen, 1743-1827), die vanaf 1798 bestuurder van de Antwerpse Academie was. Herreyns had zich bovendien verdienstelijk gemaakt door het in veiligheid brengen van een groot aantal schilderijen, die de Fransen uit de kerken en de afgeschafte kloosters hadden geroofd. Bij C.B. van 29 oktober 1920 zou de Herreynsstraat door de Lange Leemstraat worden opgeslorpt.
De naam Leemstraat heeft ongetwijfeld te maken met de bodemgesteldheid in dit stadsgedeelte. In dit opzicht zijn de diverse Leemstraat-benamingen in het zgn. Laag-Haringrode (zie hoger) welsprekend genoeg.
Op de Popp-kaart uit de jaren 1850-1860 zien we dat deze oude veldweg voorbij de Gitschotel, het Lanteernhof en het Drakenhof liep tot aan de Mortselsestraat op Deurne-Zuid (nu Mortselsteenweg). Over de gehele lengte heette hij toen Leemstraat. Bij de aanleg van de kringvesting van Brialmont omstreeks 1860 werd deze weg over een grote breedte onderbroken. De Antwerps-Berchemse grens, die tot in 1912 in deze sector een eind verder oostwaarts lag, werd toen bij gebiedsruil tussen beide gemeenten teruggebracht binnen de spoorbanen naar Brussel en naar Nederland. Bij de operatie 'verdoping van identieke namen in de verschillende gemeenten van de Antwerpse agglomeratie' werd de Leemstraat in Berchem-binnen de vesting bij C.B. van 7 december 1920 Guldenvliesstraat, naar de door Filips de Goede gestichte ridderorde. Deze orde was genoemd naar het zinnebeeld van de rijkdom, die het graafschap Vlaanderen door de
wolnijverheid te beurt was gevallen. Aan de grens van Borgerhout moet het omstreeks die tijd extra muros Gitschotellei geworden zijn in verband met de bekende afspanning 'de gi(e)tschotel'. In Berchem-extra muros ging het langs de omweg van Bloemistenstraat en Bloemistenlaan, totdat deze gemeente bij C.B. van 9 september 1927 de Borgerhoutse benaming van deze gemeenschappelijke weg overnam. In Deume ten slotte werd de Leemstraat Drakenhofstraat in verband met het daar destijds gelegen speelhof.
Tussen de naderhand in Guldenvliesstraat verdoopte Leemstraat en de spoorbaan naar Brussel zijn er in de jaren 1875-1885 op toenmalig Antwerps grondgebied vier straten geopend: de Kloksteeg, de Leemputstraat, de Schelpstraat en de Krijtstraat. De toen nog kortere Klokstraat is bij K.B. van 14 januari 1875 als steeg geopend op gronden Van Dyck en C°. De naam Kloksteeg werd gegeven bij C.B. van 29 november 1878. In 1897 werd ze als straat onder de spoorweg-in-verhoging doorgetrokken. De Leemputstraat en de Schelpstraat zijn bij K.B. van 31 augustus 1882 geopend op gronden van de Bouwmaatschappij van het Oostkwartier te Antwerpen. De Leemputstraat, waarvan alleen de zuidelijke helft in Antwerpen lag, kreeg samen met de Schelpstraat haar naam bij C.B. van 29 oktober 1883. Op 4 september 1888 nam Berchem de naam van Antwerpen over voor de noordelijke helft van de Leemputstraat. De Krijtstraat ten slotte is ca. 1885 op gronden Deplanque geopend en bij C.B. van 15 november 1889 aldus geheten. Deze vier straten werden ingevolge de wet van 9 mei 1912 met nog enkele andere naar Berchem overgeheveld.
Vóór de grenswijziging lag de Transvaalstraat volledig in Antwerpen; overwegend op Antwerps grondgebied lagen de Waterloostraat en de Generaal van Merlenstraat. Alle drie zijn geopend op gronden van de Bouwmaatschappij van het Oostkwartier: de Transvaalstraat in 1884, de Waterloostraat en de Generaal van Merlenstraat bij K.B. van 19 januari 1897. De Transvaalstraat is bij C.B. van 6 juni 1884 na het bezoek van president Krüger genoemd naar de Zuidafrikaanse Boerenrepubliek. De namen Waterloostraat en Generaal van Merlenstraat zijn op voorstel van Antwerpen door de gemeenteraad van Berchem gegeven op 1 juni 1897, in verband met de veldslag van 1815, waar de Antwerpenaar Van Merlen is gesneuveld.
Van de Cogels-Osylei en de Zurenborgsebeekstraat lag tot in 1912 een klein deeltje in Antwerpen. Eerstgenoemde weg is op gronden van de Bouwmaatschappij van het Oostkwartier geopend krachtens de Kon. Besluiten van 10 maart 1887 en van 26 mei 1988 [sic , bedoeld is 1888 - WS]. Het Antwerps gedeelte heette toen Cogelslei zonder meer, naar de adellijke familie; op Berchem heette het Cogels-Osylei. Halverwege deze weg heeft de hoeve van Zurenborg gestaan. De Zurenborgsebeekstraat is een door de vesting ietwat verplaatste oude straat, die genoemd was naar de Zurenborgse beek aan de grensscheiding van Antwerpen en Berchem. De naam werd door Berchem bij C.B. van 7 december 1920 gewijzigd in Uitbreidingstraat
Maanstraat
Tussen:
Zonnewijzerstraat - Haringrodestraat
Deze naam is samen met de Ster(ren)straat in 1850 (C.B. van 19 november) gegeven in aansluiting bij de reeds in 1846 gewettigde Zonstraat (nu Zonnewijzerstraat).
Zonnewijzerstraat - Haringrodestraat
Deze naam is samen met de Ster(ren)straat in 1850 (C.B. van 19 november) gegeven in aansluiting bij de reeds in 1846 gewettigde Zonstraat (nu Zonnewijzerstraat).
Marialei
Tussen:
Lamorinièrestraat - Boomgaardstraat
Aanvankelijk was de Marialei een privéweg op gronden Nottebohm, die de toenmalige Provinciestraat-Zuid in rechte lijn met de Boomgaardstraat verbond. Bij de bouw ca. 1850 van het fortje van Berchem, het zgn. fort 4, werd een gedeelte van deze weg omgebogen. Na het slopen a° 1885 van het fortje, dat sedert de aanleg van de kringvesting van Brialmont ca. 1860 geen reden van bestaan meer had, bleef de Marialei ongewijzigd. Op de vrijgekomen gronden werd toen het militaire gasthuis of Mariagasthuis opgericht. De naam Marialei houdt vermoedelijk verband met de doopnaam van een familielid van de vroegere grondeigenaars.
Lamorinièrestraat - Boomgaardstraat
Aanvankelijk was de Marialei een privéweg op gronden Nottebohm, die de toenmalige Provinciestraat-Zuid in rechte lijn met de Boomgaardstraat verbond. Bij de bouw ca. 1850 van het fortje van Berchem, het zgn. fort 4, werd een gedeelte van deze weg omgebogen. Na het slopen a° 1885 van het fortje, dat sedert de aanleg van de kringvesting van Brialmont ca. 1860 geen reden van bestaan meer had, bleef de Marialei ongewijzigd. Op de vrijgekomen gronden werd toen het militaire gasthuis of Mariagasthuis opgericht. De naam Marialei houdt vermoedelijk verband met de doopnaam van een familielid van de vroegere grondeigenaars.
Mechelsesteenweg
7e wijk (oneven nrs.), 8e wijk (nrs. 2-126) en 10e wijk (nrs. 1 28-einde)
Leopoldplaats - Boomgaardstraat
Al in 1395 heet deze weg 'Mechelschen steenwech' . Zeer sporadisch komt ook de naam St.-Jorissteenweg voor, en op de 19e eeuwse plattegronden van vóór 1846 heet het wel eens Berchemsesteenweg of Mechelsebaan. Bij de wettiging in 1846 (C.B. van 29 mei) strekte de Mechelsesteenweg zich op Antwerps grondgebied uit van het talud van de Spaanse vesting, even ten westen van de Hemelstraat, tot aan de Boomgaardstraat, Antwerps-Berchemse grens.
Uit erkentelijkheid ten opzichte van de vroegere Franse prefect was in 1809 aan de dreef van de Mechelsesteenweg (van zowat ter hoogte van de Molenstraat tot aan de Harmonie) de naam d'Herbouvilledreef gegeven (zie d'Herbouvillekaai). In de jaren 1850-1860 lijkt deze dreef-naam voor dit bredere gedeelte van de Mechelsesteenweg zelfs de meest gebruikelijke benaming te zijn geweest. Parallel met de d'Herbouvilledreef liep nog meer zuidelijk een gracht, die bij C.B. van 16 november 1867 werd gedempt, zodat hier een bijkomende rijweg kon ontstaan, die naar de eigenaar van de aanpalende gronden Mosselmanlei werd geheten. De naam d'Herbouvilledreef bleef slechts tot ca. 1880 in gebruik; de naam
Mosselmanlei is nog niet zo lang uit de circulatie verdwenen. Hij werd echter nooit in de officiële stratenlijst opgenomen. Ca. 1868 kreeg de Mechelsesteenweg ongeveer zijn huidige vorm, toen hij aan stadszijde over de militaire- en vestinggronden werd verlengd tot aan het toenmalige St.-Jorisplein, de huidige Leopoldplaats. Bij C.B. van 12 juni 1964 wordt nog het gedeelte van de Jan Frans Willemstraat tussen de Mechelsesteenweg en de Justitiestraat aan eerstgenoemde weg toegevoegd.
Een steeg tussen de Belgiëlei en de St.-Thomasstraat werd bij C.B. van 23 mei 1854 vermoedelijk in verband met haar oostelijke ligging Dagstraat genoemd. Ze is ca. 1860 verdwenen. Er is nog altijd een diepe steeg ter hoogte van de Molenstraat. Ze lijkt evenwel nooit een aparte naam te hebben gehad, en nummert mee met de steenweg onder de nrs. 113-119.
Leopoldplaats - Boomgaardstraat
Al in 1395 heet deze weg 'Mechelschen steenwech' . Zeer sporadisch komt ook de naam St.-Jorissteenweg voor, en op de 19e eeuwse plattegronden van vóór 1846 heet het wel eens Berchemsesteenweg of Mechelsebaan. Bij de wettiging in 1846 (C.B. van 29 mei) strekte de Mechelsesteenweg zich op Antwerps grondgebied uit van het talud van de Spaanse vesting, even ten westen van de Hemelstraat, tot aan de Boomgaardstraat, Antwerps-Berchemse grens.
Uit erkentelijkheid ten opzichte van de vroegere Franse prefect was in 1809 aan de dreef van de Mechelsesteenweg (van zowat ter hoogte van de Molenstraat tot aan de Harmonie) de naam d'Herbouvilledreef gegeven (zie d'Herbouvillekaai). In de jaren 1850-1860 lijkt deze dreef-naam voor dit bredere gedeelte van de Mechelsesteenweg zelfs de meest gebruikelijke benaming te zijn geweest. Parallel met de d'Herbouvilledreef liep nog meer zuidelijk een gracht, die bij C.B. van 16 november 1867 werd gedempt, zodat hier een bijkomende rijweg kon ontstaan, die naar de eigenaar van de aanpalende gronden Mosselmanlei werd geheten. De naam d'Herbouvilledreef bleef slechts tot ca. 1880 in gebruik; de naam
Mosselmanlei is nog niet zo lang uit de circulatie verdwenen. Hij werd echter nooit in de officiële stratenlijst opgenomen. Ca. 1868 kreeg de Mechelsesteenweg ongeveer zijn huidige vorm, toen hij aan stadszijde over de militaire- en vestinggronden werd verlengd tot aan het toenmalige St.-Jorisplein, de huidige Leopoldplaats. Bij C.B. van 12 juni 1964 wordt nog het gedeelte van de Jan Frans Willemstraat tussen de Mechelsesteenweg en de Justitiestraat aan eerstgenoemde weg toegevoegd.
Een steeg tussen de Belgiëlei en de St.-Thomasstraat werd bij C.B. van 23 mei 1854 vermoedelijk in verband met haar oostelijke ligging Dagstraat genoemd. Ze is ca. 1860 verdwenen. Er is nog altijd een diepe steeg ter hoogte van de Molenstraat. Ze lijkt evenwel nooit een aparte naam te hebben gehad, en nummert mee met de steenweg onder de nrs. 113-119.
Mercatorstraat
(tijdelijk Mercatorstr.-Zuid)
Tussen:
Plantin en Moretuslei - Zurenborgstraat
Geeraard de Kremer, beter gekend onder zijn verlatijnste naam Mercator (Rupelmonde, 1512 - Duisberg (Duitsland), 1594), wordt beschouwd als de vader van de wetenschappelijke aardrijkskunde en de grondlegger van de moderne cartografie. In 1871 kreeg hij een standbeeld in zijn geboortestad.
Het weggedeelte tussen de Plantin en Moretuslei en de Lamorinièrestraat lijkt ca. 1860 te zijn aangelegd . De verlenging tot aan de Zurenborgstraat dateert van 1875. Op 11 mei van dat jaar verleende de Raad machtiging om op gronden Geelhand, Moretus & C° een twaalf meter brede straat aan te leggen ten oosten van de spoorbaan . Toen deze straat hier vermoedelijk niet lang daarna werd geopend, werd de reeds bestaande Mercatorstraat ten westen van de spoorbaan omgedoopt in Mercatorstraat-Zuid . Bij C.B. van 11 september 1901 kreeg de vernieuwde weg oostelijk van de spoorbaan, die aanvankelijk Mercatorstraat-Noord had geheten, de naam Oostenstraat. De Mercatorstraat-Zuid werd toen opnieuw Mercatorstraat zonder meer.
Tussen:
Plantin en Moretuslei - Zurenborgstraat
Geeraard de Kremer, beter gekend onder zijn verlatijnste naam Mercator (Rupelmonde, 1512 - Duisberg (Duitsland), 1594), wordt beschouwd als de vader van de wetenschappelijke aardrijkskunde en de grondlegger van de moderne cartografie. In 1871 kreeg hij een standbeeld in zijn geboortestad.
Het weggedeelte tussen de Plantin en Moretuslei en de Lamorinièrestraat lijkt ca. 1860 te zijn aangelegd . De verlenging tot aan de Zurenborgstraat dateert van 1875. Op 11 mei van dat jaar verleende de Raad machtiging om op gronden Geelhand, Moretus & C° een twaalf meter brede straat aan te leggen ten oosten van de spoorbaan . Toen deze straat hier vermoedelijk niet lang daarna werd geopend, werd de reeds bestaande Mercatorstraat ten westen van de spoorbaan omgedoopt in Mercatorstraat-Zuid . Bij C.B. van 11 september 1901 kreeg de vernieuwde weg oostelijk van de spoorbaan, die aanvankelijk Mercatorstraat-Noord had geheten, de naam Oostenstraat. De Mercatorstraat-Zuid werd toen opnieuw Mercatorstraat zonder meer.
Nerviërsstraat
Tussen:
Belgiëlei - Lamorinièrestraat
Op 17 augustus 1861 werd op het rond plein van de toenmalige Leopoldlei (nu Belgiëlei) het standbeeld onthuld van Boduognat, het opperhoofd van de Nerviërs, een Keltische volksstam die Henegouwen en het aangrenzende gedeelte van Frankrijk bewoonde, en die een taaie weerstand bood aan de Romeinen. De straat die vermoedelijk niet lang daarna tegenover dit gedenkteken werd geopend, werd naar deze volksstam geheten. Het standbeeld werd bij R.B. van 5 juli 1954 om verkeerstechnische redenen afgebroken.
Belgiëlei - Lamorinièrestraat
Op 17 augustus 1861 werd op het rond plein van de toenmalige Leopoldlei (nu Belgiëlei) het standbeeld onthuld van Boduognat, het opperhoofd van de Nerviërs, een Keltische volksstam die Henegouwen en het aangrenzende gedeelte van Frankrijk bewoonde, en die een taaie weerstand bood aan de Romeinen. De straat die vermoedelijk niet lang daarna tegenover dit gedenkteken werd geopend, werd naar deze volksstam geheten. Het standbeeld werd bij R.B. van 5 juli 1954 om verkeerstechnische redenen afgebroken.
Smyrnaplaats
(aanvankelijk Smyrnasteeg)
Aan de Van Beethovenstraat
Geopend bij K.B. van 17 januari 1877 door een zekere Benedictus, en bij C.B. van 16 februari d.a.v. naar de Aziatische havenstad Smymasteeg geheten, doch overeenkomstig de wens van de bewoners bij C.B. van 9 augustus 1880 omgedoopt in Smyrnaplaats.
Aan de Van Beethovenstraat
Geopend bij K.B. van 17 januari 1877 door een zekere Benedictus, en bij C.B. van 16 februari d.a.v. naar de Aziatische havenstad Smymasteeg geheten, doch overeenkomstig de wens van de bewoners bij C.B. van 9 augustus 1880 omgedoopt in Smyrnaplaats.
Stanleystraat
Tussen :
Lange Leemstraat - Boomgaardstraat
Henry Stanley, eig. James Rowland, Engels Afrikareiziger (1841-1904), werd door koning Leopold II gelast met de bezetting van de strook langs de Kongostroom.
De straat is op gronden Simoens geopend bij K.B. van 20 april 1904. C.B. van 10 juni 1904.
Lange Leemstraat - Boomgaardstraat
Henry Stanley, eig. James Rowland, Engels Afrikareiziger (1841-1904), werd door koning Leopold II gelast met de bezetting van de strook langs de Kongostroom.
De straat is op gronden Simoens geopend bij K.B. van 20 april 1904. C.B. van 10 juni 1904.
Van Beethovenstraat
Tussen:
Grétrystraat - Haringrodestraat
Ludwig Van Beethoven (Bonn, 1770 - Wenen, 1827) is de kleinzoon van de in Mechelen op 5 januari 1712 geboren Louis Van Beethoven, die beroepshalve naar Bonn was uitgeweken om er als kapelmeester aan het hof van de keurvorst te fungeren. De zwaar door het noodlot beproefde wereldberoemde componist heeft door zijn levensintensiteit en door de kracht van zijn uitdrukkingsvermogen een muziek geschapen die zal blijven voortleven, wanneer andere stijlen en richtingen al lang tot het verleden zullen behoren.
De naam Van Beethoven werd bij C.B. van 22 mei 1869 gegeven aan een straat die geopend was op gronden van raadslid J. Schul. Toen de grondeigenaar een voorkeur liet blijken voor de naam Valkenburgstraat*, werd in de collegezitting van 10 juli 1869 aan zijn wens te gemoet gekomen. De naam van de grote meester werd dan bij C.B. van 2 september 1870 gegeven aan een straat die bij K.B. van 10 februari van dat jaar geopend was op gronden De Caigny. (zie ook Grétrystr.)
Grétrystraat - Haringrodestraat
Ludwig Van Beethoven (Bonn, 1770 - Wenen, 1827) is de kleinzoon van de in Mechelen op 5 januari 1712 geboren Louis Van Beethoven, die beroepshalve naar Bonn was uitgeweken om er als kapelmeester aan het hof van de keurvorst te fungeren. De zwaar door het noodlot beproefde wereldberoemde componist heeft door zijn levensintensiteit en door de kracht van zijn uitdrukkingsvermogen een muziek geschapen die zal blijven voortleven, wanneer andere stijlen en richtingen al lang tot het verleden zullen behoren.
De naam Van Beethoven werd bij C.B. van 22 mei 1869 gegeven aan een straat die geopend was op gronden van raadslid J. Schul. Toen de grondeigenaar een voorkeur liet blijken voor de naam Valkenburgstraat*, werd in de collegezitting van 10 juli 1869 aan zijn wens te gemoet gekomen. De naam van de grote meester werd dan bij C.B. van 2 september 1870 gegeven aan een straat die bij K.B. van 10 februari van dat jaar geopend was op gronden De Caigny. (zie ook Grétrystr.)
Van Diepenbeeckstraat
(voorheen Grisarstraatje, Rolwagenstraatje)
7e wijk
Mercatorstraat - Lange Leemstraat
Abraham Van Diepenbeeck ('s Hertogenbosch, 1596 - Antwerpen, 1675), glasschilder, graveur en tekenaar.
Aanvankelijk was hier slechts een voetpad op gronden Grisar, dat bij C.B. van 29 mei 1846 gewettigd werd onder de naam Rolwagenstraatje. Het straatje liep toen van aan de Lange Leemstraat via de spoorweg naar de Rolwagenstraat. De huidige benaming dateert van 1884 (C.B. van 11 juli). Bij de aanleg-in-verhoging van de spoorweg naar Brussel in de jaren 1900-1905 verdween het gedeelte tussen de Rolwagenstraat (nu Steenbokstraat) en de Mercatorstraat.
7e wijk
Mercatorstraat - Lange Leemstraat
Abraham Van Diepenbeeck ('s Hertogenbosch, 1596 - Antwerpen, 1675), glasschilder, graveur en tekenaar.
Aanvankelijk was hier slechts een voetpad op gronden Grisar, dat bij C.B. van 29 mei 1846 gewettigd werd onder de naam Rolwagenstraatje. Het straatje liep toen van aan de Lange Leemstraat via de spoorweg naar de Rolwagenstraat. De huidige benaming dateert van 1884 (C.B. van 11 juli). Bij de aanleg-in-verhoging van de spoorweg naar Brussel in de jaren 1900-1905 verdween het gedeelte tussen de Rolwagenstraat (nu Steenbokstraat) en de Mercatorstraat.
Van Luppenstraat
Tussen:
Lange Leemstraat - Boomgaardstraat
Geraard Jozef van Luppen (Antwerpen, 1834 - Deurne, 1891), landschapschilder.
De straat is geopend bij K.B. van 15 mei 1874. Ongeveer op hetzelfde tracé moet vroeger het zgn. Boomgaardstraatje hebben gelegen, dat zich volgens de stratenlijst van 1846 eveneens uitstrekte van aan de Lange Leemstraat tot aan de Boomgaardstraat.
C.B. van 3 juli 1874
Lange Leemstraat - Boomgaardstraat
Geraard Jozef van Luppen (Antwerpen, 1834 - Deurne, 1891), landschapschilder.
De straat is geopend bij K.B. van 15 mei 1874. Ongeveer op hetzelfde tracé moet vroeger het zgn. Boomgaardstraatje hebben gelegen, dat zich volgens de stratenlijst van 1846 eveneens uitstrekte van aan de Lange Leemstraat tot aan de Boomgaardstraat.
C.B. van 3 juli 1874
Wambachstraat
(voorheen Ambachtstraat)
Tussen:
Isabellalei - Grétrystraat
Emiel Wambach (Aarlen, 1854 -Antwerpen, 1924), componist, was van 1912 tot aan zijn overlijden directeur van het Kon. Vlaams Muziekconservatorium in de Scheldestad.
Deze straat is bij K.B. van 26 september 187 2 (een viertal jaren na de opening van de evenwijdig lopende Werkstraat) geopend door de Mij. voor Werkmanswoningen, die een voorkeur liet blijken voor de naam Ambachtstraat. De huidige benaming, steunend op klankverwantschap met de vorige, dateert van 1936 (C.B. van 10 april).
Tussen:
Isabellalei - Grétrystraat
Emiel Wambach (Aarlen, 1854 -Antwerpen, 1924), componist, was van 1912 tot aan zijn overlijden directeur van het Kon. Vlaams Muziekconservatorium in de Scheldestad.
Deze straat is bij K.B. van 26 september 187 2 (een viertal jaren na de opening van de evenwijdig lopende Werkstraat) geopend door de Mij. voor Werkmanswoningen, die een voorkeur liet blijken voor de naam Ambachtstraat. De huidige benaming, steunend op klankverwantschap met de vorige, dateert van 1936 (C.B. van 10 april).
Werkstraat
Tussen:
Isabellalei - Grétrystraat
Bij K.B. van 19 mei 1868 geopend door de Mij. voor Werk manswoningen, en overeenkomstig haar wens bij C.B. van 22 mei 1869 Werkstraat geheten.
Isabellalei - Grétrystraat
Bij K.B. van 19 mei 1868 geopend door de Mij. voor Werk manswoningen, en overeenkomstig haar wens bij C.B. van 22 mei 1869 Werkstraat geheten.
Zénobe Grammestraat
(voorheen Grammestr.)
Tussen:
Cobdenstraat - Stanleystraat
Z. Gramme (prov. Luik, 1826 - Parijs, 1901) vervaardigde de eerste bruikbare dynamo of gelijkstroommachine.
Deze straat is bij C.B. van 10 juni 1904 Grammestraat geheten, en bij C.B. van 15 maart 1937 Zénobe Grammestraat. Dit laatste om eventuele verwarring met de Gramayestraat tegen te gaan.
Tussen:
Cobdenstraat - Stanleystraat
Z. Gramme (prov. Luik, 1826 - Parijs, 1901) vervaardigde de eerste bruikbare dynamo of gelijkstroommachine.
Deze straat is bij C.B. van 10 juni 1904 Grammestraat geheten, en bij C.B. van 15 maart 1937 Zénobe Grammestraat. Dit laatste om eventuele verwarring met de Gramayestraat tegen te gaan.
Zurenborgstraat
(voorheen Rolwagenstr.)
Tussen:
Mercatorstraat - Lange Leemstraat
Ca. 1865 werd het zuidelijk gedeelte van de Rolwagenstraat, dat door de spoorbaan naar Brussel enigszins geïsoleerd was, Zurenborgstraat geheten. Deze straat ligt zowat aan de westergrens van de voormalige Heerlijkheid van 'Suerenborch', die het oostelijk grensgebied vormde van het gewezen Laag-Haringrode.
Op deze, wegens onvoldoende afwatering verzuurde gronden, werd ca. 1540 door grondspeculant en binnenburgemeester Michiel van der Heyden een hof van plaisantie of buitenverblijf ingericht op de plaats waar de Cogels-Osylei en de Generaal Capiaumontstraat thans elkaar kruisen. Toen het gehele domein in 1837 in het bezit kwam van de families Osy en Cogels, besloeg het nog 66 ha. De ontsluiting van de buiten het hof gelegen terreinen is in 1883 begonnen, nadat twee jaar vroeger de Société de l'Est was gesticht met het oog op de verkaveling van deze gronden. Het hof van plaisantie werd in 1887 gesloopt, en niet lang daarna verkaveld.
Tussen:
Mercatorstraat - Lange Leemstraat
Ca. 1865 werd het zuidelijk gedeelte van de Rolwagenstraat, dat door de spoorbaan naar Brussel enigszins geïsoleerd was, Zurenborgstraat geheten. Deze straat ligt zowat aan de westergrens van de voormalige Heerlijkheid van 'Suerenborch', die het oostelijk grensgebied vormde van het gewezen Laag-Haringrode.
Op deze, wegens onvoldoende afwatering verzuurde gronden, werd ca. 1540 door grondspeculant en binnenburgemeester Michiel van der Heyden een hof van plaisantie of buitenverblijf ingericht op de plaats waar de Cogels-Osylei en de Generaal Capiaumontstraat thans elkaar kruisen. Toen het gehele domein in 1837 in het bezit kwam van de families Osy en Cogels, besloeg het nog 66 ha. De ontsluiting van de buiten het hof gelegen terreinen is in 1883 begonnen, nadat twee jaar vroeger de Société de l'Est was gesticht met het oog op de verkaveling van deze gronden. Het hof van plaisantie werd in 1887 gesloopt, en niet lang daarna verkaveld.
Zonnewijzerstraat
(voorheen Zonstraat)
Tussen:
Mechelsesteenweg - Haringrodestraat
Deze straat is gewettigd bij C.B. van 29 mei 1846. Ze werd toen maar het hemellichaam Zonstraat geheten. In 1920 (C.B. van 29 oktober) sneuvelde de naam in een eerste veldtocht tegen de gelijknamige straten in de Antwerpse agglomeratie. De gemeente Borgerhout had immers ook haar Zonstraat, die evenwel terugging op een huisnaam. Te Antwerpen werd het voortaan Zonne-wijzer-straat.
Tussen:
Mechelsesteenweg - Haringrodestraat
Deze straat is gewettigd bij C.B. van 29 mei 1846. Ze werd toen maar het hemellichaam Zonstraat geheten. In 1920 (C.B. van 29 oktober) sneuvelde de naam in een eerste veldtocht tegen de gelijknamige straten in de Antwerpse agglomeratie. De gemeente Borgerhout had immers ook haar Zonstraat, die evenwel terugging op een huisnaam. Te Antwerpen werd het voortaan Zonne-wijzer-straat.
Alle informatie werd overgenomen uit Robert van de Weghe,
Geschiedenis van de Antwerpse straatnamen, Antwerpen 1977